Woordenlijst Lingala-Nederlands: alledaagse woorden om te beluisteren
De eerste Lingala-woorden die je nodig hebt zijn mbote (goedendag / hoi), matondi (dank je), tokomonana (tot ziens), iyo (ja) en te (nee). Hieronder staan de woorden die in Kinshasa en Brazzaville elke dag te horen zijn, met hun Nederlandse vertaling, per thema en elk met een voorbeeldzin. De meeste woorden en de meeste zinnen kun je beluisteren: tik op ▶.
Lingala is een Bantoetaal uit Centraal-Afrika. Het is de omgangstaal van Kinshasa en Brazzaville, de twee hoofdsteden die aan weerszijden van de Congostroom liggen: in de Democratische Republiek Congo is het een van de vier nationale talen (grondwet van 2006), in de Republiek Congo een van de twee nationale omgangstalen, naast het Kituba (grondwet van 2015). Je zegt mayi voor “water”, ndako voor “huis” en mingi voor “veel”. Wie in Nederland of België “Congolees” zegt, bedoelt vaak het Lingala, de taal van de Congolese rumba. De woorden op deze pagina komen uit de Lingala-cursus van Dialect, in de spelling van Harvey, die de cursus heeft ingesproken.
Een lijst lezen is één ding, die woorden in een gesprek gebruiken is iets anders. Leer Lingala met Dialect, in sessies van vijf minuten met audio bij de meeste woorden. Gratis om te beginnen.
Begroetingen
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| goedendag / hoi | mbote | Mbote, ozali malamu? Hallo, hoe gaat het met je? |
| hoe gaat het | boni? | Boni, malamu? Hoe gaat het, goed? |
| het gaat goed | nazali malamu | Nazali malamu, matondi na Nzambe. Het gaat goed, God zij dank. |
| en jij | ebongo yo? | Ebongo yo, sango nini? En jij, wat is er nieuw? |
| dank je | matondi | Matondi mpo na likabo. Dank je voor het cadeau. |
| alsjeblieft | nabondeli yo | Nabondeli yo, pesa ngaï maï. Geef me water, alsjeblieft. |
| sorry | bolimbisi | Limbisa ngai, namonaki yo te. Sorry, ik heb je niet gezien. |
| ja | iyo | Iyo, nakoya. Ja, ik kom. |
| nee | te | Nazali koyaka te. Ik kom niet. |
| tot ziens | tokomonana | Tokomonana, mibatela. Tot ziens, zorg goed voor jezelf. |
Uitdrukkingen van het hart
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| welkom | boyei malamu | Boyei malamu epayi na biso. Welkom bij ons. |
| felicitaties | longonya | Longonya mpo na libala na yo. Gefeliciteerd met je bruiloft. |
| smakelijk eten | lia malamu | Lia malamu. Eet smakelijk. |
| welterusten | butu malamu | Lekisa butu malamu. Slaap lekker. |
| veel succes | chance malamu | Chance malamu po na examen. Veel succes met het examen. |
| tot morgen | tokomonana lobi | Tokomonana lobi. Tot morgen. |
| tot snel | tokomonana kala mingi te | Tokomonana kala mingi te. Tot snel. |
| let op | keba | Keba na motuka. Pas op voor de auto. |
| schiet op | sala noki | Sala noki tozali sima. Schiet op, we zijn te laat. |
| zachtjes | malembe | Tambola malembe. Loop rustig. |
| genoeg | ekoki | Ekoki, tika. Genoeg, dat is genoeg. |
| stop | tika | Tika, telema. Stop, blijf staan. |
| nog | lisusu | Mwa ndambo lisusu. Nog een beetje. |
| des te beter | malamu koleka | Malamu koleka. Des te beter. |
| jammer dan | oh malamu | Oh malamu, ezali na ntina te. Jammer, het geeft niet. |
| insjallah | soki Nzambe alingi | Lobi, soki Nzambe alingi. Morgen, insjallah. |
| het is goed | ezali malamu | Ezali malamu oyo ozali kosala. Het is goed wat je doet. |
| het geeft niet | ezali pasi te | Ezali pasi te. Dat geeft niet. |
| geen dank | tiká, ezali eloko te | Tiká, ezali eloko te. Graag gedaan. |
| excuseer me | limbisa ngai | Limbisa ngaï pona retard. Sorry dat ik te laat ben. |
| het spijt me | bolimbisi | Bolimbisi. Het spijt me. |
| natuurlijk | ya solo | Ya solo penza. Natuurlijk wel. |
| ik zweer het | nalapi | Nalapi ezali ya solo. Ik zweer dat het waar is. |
| jammer | mawa mingi | Ezali mawa mingui. Dat is jammer. |
| bravo | longonya | Longonya olongi. Bravo, het is je gelukt. |
| de vrede | kimia | Tika ete kimia ezala na bino. Vrede zij met u. |
| hou je mond | kanga monoko | Kanga monoko mwa moke. Wees eventjes stil. |
| het is niets | ezali eloko te | Ezali penza eloko te. Het is echt niets. |
| akkoord | malamu | Malamu, ekotambola. Oké, dat werkt. |
| helemaal niet | ata moke te | Te, ata moke te. Nee, helemaal niet. |
| nooit | ata mokolo moko te | Nakendaka kuna ata mokolo moko te. Ik ga daar nooit naartoe. |
Overlevingszinnen
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| hoe heet je | kombo na yo nani | Nkombo na yo nani? Hoe heet je? |
| ik heet | nkombo na ngai | Nkombo na ngai Karim. Ik heet Karim. |
| hoe oud ben je | ozali na mbula boni? | Ozali na mbula boni? Hoe oud ben je? |
| ik heb honger | nazali na nzala | Nazali na nzala mingi. Ik heb erg veel honger. |
| ik heb dorst | nazali na posa ya komela | Nazali na posa makasi ya ko mela. Ik heb erg veel dorst. |
| ik ben ziek | nazali na maladi | Nazali na maladi; essengueli ba salisa ngaï. Ik ben ziek, ik heb een behandeling nodig. |
| ik ben moe | nalembi | Nalembi makasi. Ik ben supermoe. |
| ik heb het koud | nazali koyoka malili | Nazali koyoka malili. Ik heb het koud. |
| ik heb het warm | nazali koyoka moto | Nazali koyoka moto. Ik heb het warm. |
| hoeveel kost het | ezali talo boni? | Na ko zwa yango, ezali talo boni? Ik neem het, hoeveel kost het? |
| ik wil | nalingi | Nalingi mayi. Ik wil water. |
| ik wil niet | nalingi te | Nalingi ko kende te. Ik wil niet weggaan. |
| het is slecht | ezali mabe | Koyiba ezali mabe. Stelen is slecht. |
| ik begrijp het niet | nasosoli te | Nasosoli ewano na yo te. Ik begrijp je vraag niet. |
Wie ben ik?
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| ik | ngaï | Ngaï nazali Congolais. Ik ben Congolees. |
| jij | yo | Yo, owuta wapi? Waar kom jij vandaan? |
| hij / zij | ye | Ye azali na ndako. Hij is thuis. |
| wij | biso | Biso tozali ba Congolais. Wij zijn Congolees. |
| jullie | bino | Bino bozali malamu? Gaat het goed met jullie? |
| zij (meervoud) | bango | Bango bazali malamu. Met hen gaat het goed. |
| naam | kombo | Kombo na ngai ezali Karim. Mijn naam is Karim. |
| leeftijd | mbula | Nazali na mbula ntuku misato. Ik ben dertig jaar oud. |
| land | mboka | Mboka na ngai ezali Congo. Mijn land is Congo. |
| nationaliteit | ekolo | Ekolo na ngai ezali France. Mijn nationaliteit is Frans. |
| voornaam | kombo ya liboso | Kombo na ye ya liboso ezali Salim. Zijn voornaam is Salim. |
In de stad
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| stad | engumba | Engumba na ngai ezali Paris. Mijn stad is Parijs. |
| markt | zando | Nasombaka na zando. Ik doe boodschappen op de markt. |
| straat | balabala | Balabala ya moke. Smalle straat. |
| weg | nzela | Nzela ezali molaï. De weg is lang. |
| auto | motuka | Motuka ya sika. Nieuwe auto. |
| bank | banki | Bimisa mbongo na banki. Haal geld op bij de bank. |
| school | kelasi | Kende na kelasi. Ga naar school. |
| gaan | kokende | Kende na ndako. Ga naar huis. |
| waar | wapi | Ozali wapi? Waar ben je? |
| kerk | ndako ya Nzambe | Ndako ya Nzambe ya kala. Oude kerk. |
| plaats | esika | Zwa esika. Neem plaats. |
| hoofdstad | mboka-mokonzi | Mboka-mokonzi ezalí Brazzaville. De hoofdstad is Brazzaville. |
| regio | etuka | Etuka na ngai eza kitoko. Mijn regio is mooi. |
| voorwerp | eloko moko | Eloko oyo ekweyi. Dit voorwerp is gevallen. |
| haven | beach | Masuwa ezali na beach. De boot ligt in de haven. |
| boot | masuwa | Masuwa ekokende lobi. De boot vertrekt morgen. |
Familie & levensfasen
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| vader | tata | Tata na ngai azali na ndako. Mijn vader is thuis. |
| moeder | mama | Mama na ngai azali na ndako. Mijn moeder is thuis. |
| broer | ndeko ya mobali | Ndeko na ngaï ya mobali azali na mboka. Mijn broer is in het thuisland. |
| zus | ndeko ya mwasi | Ndeko na ngaï mwasi azali na engumba. Mijn zus is in de stad. |
| opa | koko ya mobali | Nkoko na ngaï mobali azali na mboka. Mijn opa is in het thuisland. |
| oma | koko ya mwasi | Nkoko na ngaï ya mwasi azali na ndako. Mijn oma is thuis. |
| oom | noko | Noko na ngaï ayé lelo. Mijn oom is vandaag gekomen. |
| tante | tata mwasi | Tata mwasi na ngaï azali na engumba. Mijn tante is in de stad. |
| echtgenoot | mobali | Mobali na ngai azali na ndako. Mijn man is thuis. |
| echtgenote | mwasi | Mwasi na ngai azali na ndako. Mijn vrouw is thuis. |
| vriend | moninga | Moninga na ngai ayé na ndako. Mijn vriend is bij mij thuis gekomen. |
| schoonmoeder | mama bokilo | Mama bokilo na ngai azali na ndako. Mijn schoonmoeder is thuis. |
| schoonvader | tata bokilo | Tata bokilo na ngaï azali na boboto. Mijn schoonvader is aardig. |
| zwager / schoonzus | semeki | Semeki na ngaï ayé. Mijn zwager is gekomen. |
| schoonzoon | bokilo | Bokilo akomi. De schoonzoon is aangekomen. |
| schoondochter | bokilo ya mwasi | Bokilo mwasi azali boboto. De schoondochter is aardig. |
| tweeling | mapasa | Bazali ba mapasa. Het is een tweeling. |
| wees | mwana etike | Azali mwana etike. Hij is wees. |
| oudste (broer) | mwana ya liboso | Mwana ya liboso ya libota. Hij is de oudste van de familie. |
| jongste (broer) | leki | Leki ya bandeko na ngai. De jongste van mijn broers. |
| verloving | boyokani | Boyokani ezali mokolo ya eyenga. De verloving is op zondag. |
| bruidsschat | mbongo ya libala | Afuti mbongo ya libala. Hij heeft de bruidsschat betaald. |
| besnijdenis | kokatama | Feti ya kokatama. Het besnijdenisfeest. |
| geboorte | mbotama | Longonya po na mbotama. Gefeliciteerd met de geboorte. |
| doop | batisimo | Batisimo ya mwana. De doop van de baby. |
| zwangerschap | zemi | Azali na ba étambe ya suka ya zemi. Ze is aan het einde van haar zwangerschap. |
| borstvoeding geven | komelisa mabele | Azali komelisa mwana mabele. Ze geeft de baby de borst. |
| opvoeden | kobokola | Kobokola bana ezali pasi. Het is moeilijk om kinderen op te voeden. |
| erven | kozwa libula | Azwi libula ya ndako. Hij heeft het huis geërfd. |
| eed | ndayi | Alapi ndayi. Hij heeft een eed afgelegd. |
| kind | mwana | Mwana azali na ndako. Het kind is thuis. |
| baby | mwana moke | Mwana moke azali kolela. De baby huilt. |
| neef | ndeko ya mobali | Ndeko na ngaï ya mobali ayé lelo lelo. Mijn neef is vandaag gekomen. |
| nicht | ndeko ya mwasi | Ndeko na ngaï ya mwasi azali kotanga buku. Mijn nicht leest een boek. |
| vriendin | moninga ya mwasi | Namemi moninga moko ya mwasi awa. Ik heb een vriendin hierheen meegenomen. |
| buurman / buurvrouw | mozalani | Mozalani na ngaï apesi ye likabo. Mijn buurman heeft hem een cadeau gegeven. |
Het huis
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| huis | ndako | Nazali na ndako. Ik ben thuis. |
| keuken | kikuku | Kikuku ezali peto. De keuken is schoon. |
| tafel | mesa | Tia bilei na mesa. Zet het eten op tafel. |
| stoel | kiti | Fanda na kiti. Ga op de stoel zitten. |
| deur | ekuke | Kanga ekuke, nabondeli yo. Doe de deur dicht, alsjeblieft. |
| raam | lininisa | Fungola lininisa. Doe het raam open. |
| sleutel | fungola | Tia fungola na serrure. Doe de sleutel in het slot. |
| bed | mbeto | Alali na mbeto na ye. Hij slaapt in zijn bed. |
| licht | pole | Pole ezali makasi. Het licht is fel. |
| appartement | ndako ya étage | Afandaka na ndako ya étage. Ze woont in een appartement. |
| badkamer | esika ya kosukola | Akoti na esika ya kosukola. Hij is de badkamer binnengegaan. |
| spiegel | kitalatala | Mitala na kitalatala. Bekijk jezelf in de spiegel. |
| vloer | mabele | Tambola na mabele. Loop op de vloer. |
| lepel | lutu | Tia lutu moko. Doe er een lepel bij. |
| vork | fursheti | Lia na fursheti. Eet met een vork. |
| mes | mbeli | Kata na mbeli. Snijd met het mes. |
| bord | sani | Tia bilei na sani. Doe het eten op het bord. |
| kopje | kopo | Mela thé na kopo. Drink de thee uit het kopje. |
| oven / vuilnisbak | fulu | Pelisa fulu. Zet de oven aan. |
| vuur | moto | Kosimba moto te. Raak het vuur niet aan. |
| elektriciteit | courant | Courant ezali ya kokatana lelo. Vandaag is de stroom uitgevallen. |
| dakterras | terasse | Mata na terasse. Ga het dakterras op. |
| binnenplaats | lopango | Bana bazali kosakana na lopango. De kinderen spelen op de binnenplaats. |
| tuin | elanga | Elanga ezali na ba fololo. De tuin staat in bloei. |
| gootsteen | lavabo | Sukola na lavabo. Was het in de gootsteen. |
Eten & drinken
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| brood | lipa | Lipa oyo ezali moto. Dit brood is warm. |
| melk | miliki | Mela miliki. Drink melk. |
| water | mayi | Mela mayi, nabondeli yo. Drink water, alsjeblieft. |
| eten | kolia | Lia malamu. Eet goed. |
| drinken | komela | Mela mayi. Drink water. |
| honger | nzala | Nazali na nzala. Ik heb honger. |
| dorst | posa ya komela | Nazali na posa ya komela. Ik heb dorst. |
| warm | mɔtɔ | Maï ezali mɔtɔ. Het water is warm. |
| koud | malili | Malili ezalaka na Normandie. Het is koud in Normandië. |
| zoet | sukali | Gâteau oyo ezali sukali. Dit gebak is zoet. |
| boter | manteka | Tia manteka. Doe boter erbij. |
| olie | mafuta | Mema mafuta. Breng de olie. |
| rundvlees | ngombe | Ngombe ezali talo mingui. Het rundvlees is duur. |
| kip | soso | Nalié soso lelo. Ik heb vandaag kip gegeten. |
| ei | liki | Na tongo Naliaki liki. Ik heb 's ochtends een ei gegeten. |
| banaan | bitabe | Bitabe oyo ezali jaune. Deze banaan is geel. |
| sinaasappel | lilala | Lilala ezali sukali. De sinaasappel is zoet. |
| ui | litungulu | Litungulu elelisaka. Van uien moet je huilen. |
| rijst | loso | Lamba loso. Kook rijst. |
| soep | supu | Mela supu. Drink de soep. |
| zout | mungwa | Bilei ezali mungwa mingi. Het eten is te zout. |
| vlees | nyama | Nyama ezali kobela. Het vlees staat te koken. |
| mango | manga | Manga ezali elengi. De mango is zoet. |
| safou | nsafu | Nsafu ezali elengi. De safou is heerlijk. |
| papaja | papayi | Papayi ezali elengi mingi. De papaja is erg zoet. |
De tijd
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| vandaag | lelo | Lelo tokokende. Vandaag vertrekken we. |
| morgen | lobi | Lobi tokokoma. Morgen schrijven we. |
| gisteren | lobi eleki | Lobi eleki moninga ayaki. Gisteren is er een vriend gekomen. |
| ochtend | tongo | Na tongo tokomela thé. 's Ochtends drinken we thee. |
| nacht | butu | Na butu tolalaka. 's Nachts slapen we. |
| uur | ngonga | Ezali ngonga nini? Hoe laat is het? |
| minuut | miniti | Zela miniti moko. Wacht een minuut. |
| dag | mokolo | Mokolo na mokolo ezali likabo. Elke dag is een cadeau. |
| week | poso | Poso oyo tozali kosala. Deze week werken we. |
| nu | sikoyo | Sikoyo tokobanda. Nu beginnen we. |
| vroeg | ntɔngɔntɔngɔ | Tɛlɛmá ntɔngɔntɔngɔ. Sta vroeg op. |
| laat | sima | Nayé sima. Ik ben te laat gekomen. |
| middag | na sima ya midi | Na sima ya midi tokobima. 's Middags gaan we naar buiten. |
| avond | pokwa | Na pokwa tokotanga. 's Avonds lezen we. |
| maand | sanza | Sanza oyo ezali juillet. Deze maand is het juli. |
| jaar | mobu | Mobu ya sika ezali koya. Het nieuwe jaar komt eraan. |
| maandag | mokolo ya yambo | Mokolo ya yambo tokobanda. Maandag beginnen we. |
| dinsdag | mokolo ya mibale | Mokolo ya mibale tokotanga. Dinsdag gaan we lezen. |
| woensdag | mokolo ya misato | Mokolo ya misato tokomela maï. Woensdag drinken we water. |
| donderdag | mokolo ya minei | Mokolo ya minei tokotambola. Donderdag gaan we wandelen. |
| vrijdag | mokolo ya mitano | Mokolo ya mitano tokosambela. Op vrijdag gaan we bidden. |
| zaterdag | mokolo ya motoba | Mokolo ya motoba tokopema. Op zaterdag rusten we uit. |
| zondag | mokolo ya eyenga | Mokolo ya eyenga tokokende na mboka. Zondag gaan we naar het thuisland. |
| binnenkort | kala mingi te | Tokokende kala mingi te. We vertrekken binnenkort. |
Het weer & de natuur
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| zon | moyi | Moyi ebimi. De zon is opgekomen. |
| maan | sanza | Sanza ezali na likoló. De maan staat aan de hemel. |
| ster | monzoto | Monzoto ebimi na likolo. De ster verschijnt aan de hemel. |
| wolk | lipata | Lipata ezipi likolo. Een wolk bedekt de hemel. |
| regen | mbula | Lelo mbula ezali kobɛta. Vandaag regent het. |
| sneeuw | mbula ya mpembe | Mbula ya mpembe ezali kokwea na ngomba. De sneeuw valt op de berg. |
| wind | mopɛpɛ | Mopɛpɛ ezali kobɛta makasi. De wind waait hard. |
| zee | mbu | Tozali kokende na mbu. We gaan naar zee. |
| berg | ngomba | Ngomba oyo ezali molaï. Deze berg is hoog. |
| boom | nzete | Nzete epesaka mbuma. De boom geeft vruchten. |
| bloem | fololo | Fololo oyo ezali kitoko. Deze bloem is mooi. |
| lente | tango ya ba fololo | Tango ya fololo ezali kitoko. De lente is mooi. |
| zomer | tango ya moto | Na tango ya moto ezalaka na molungue. In de zomer is het warm. |
| winter | tango ya malili | Na tango ya malili ezalaka na malili. In de winter is het koud. |
| hitte | molungue | Molungue ezali makasi. De hitte is hevig. |
| frisheid | malili moke | Malili moke ya ntongo. De frisheid van de ochtend. |
| mist | londende | Ezali na londende. Er is mist. |
| rijp (bevroren dauw) | malili makasi | Na tongo oyo malili ezali makasi. Vanochtend is het erg koud. |
| vochtig | ezali na mayi | Mopɛpɛ ezali na mayi mingi. De lucht is vochtig. |
| storm | mopepe makasi | Ezali na mopepe makasi. Er is een storm. |
| overstroming | ko dinda | Edindaki. Er is een overstroming geweest. |
| droogte | kokauka | Kokauka ebɛti. De droogte heeft toegeslagen. |
| onweer | kake | Ezali na kake. Er is onweer. |
| donder | kake ya makasi | Kake ya makasi ezali kobɛta. De donder rommelt. |
| woestijn | esobe | Esobe ezali monene. De woestijn is uitgestrekt. |
De dieren
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| dier | nyama | Nyama moko azali na ndako. Er is een dier thuis. |
| kat | niawu | Niawu azali na ndako. De kat is thuis. |
| hond | mbwa | Mbwa azali ko kima bangou. De hond rent. |
| vis | mbisi | Nazali kolia mbisi. Ik eet vis. |
| rivier | ebale | Ebale ezali koleka. De rivier stroomt. |
| meer | etima | Etima oyo ezali monene. Dit meer is groot. |
| bos | zamba | Zamba ezali kitoko. Het bos is mooi. |
| gras | matiti | Matiti ezali kobima. Het gras groeit. |
| zand | zelo | Zelo ezali na ebale Congo. Er is zand in de Congo-rivier. |
| steen | libanga | Libanga oyo ezali kilo. Deze steen is zwaar. |
| schaap | mpate | Tokataka kingo ya mpate na feti ya Aïd. Met het Offerfeest wordt het schaap geslacht. |
| geit | ntaba | Ntaba epesaka miliki. De geit geeft melk. |
| koe | ngombe ya mwasi | Ngombe ya mwasi ezali na bilanga. De koe staat in het veld. |
| ezel / paard | mpunda | Mpunda ememaka ba saki. De ezel draagt de zakken. |
| haan | soso ya mobali | Soso mobali agangaka na ntongo. De haan kraait 's ochtends. |
| hen | soso ya mwasi | Soso ya mwasi abotaka maki. De kip legt eieren. |
| eend | libata | Libata ezali kobeta mayi. De eend zwemt. |
| vogel | ndeke | Ndeke ezali koyemba. De vogel zingt. |
| vlieg | nzinzi | Bengana nzinzi. Jaag de vlieg weg. |
| mug | ngungi | Ba ngungi baswi ngai. De muggen hebben me gestoken. |
| bij | nzoi | Nzoi esalaka mafuta. De bij maakt honing. |
| slang | nyoka | Ezali na nyoka. Er is een slang. |
| muis | mpuku | Ezali na mpuku na kikuku. Er is een muis in de keuken. |
| rat | mpuku monene | Mpuku monene azali monene. De rat is dik. |
| aap | likaku | Likaku emataka. De aap klimt. |
| wolf | mbulu | Mbulu ezali koganga. De wolf huilt. |
| leeuw | nkosi | Nkosi azali mokondzi. De leeuw is de koning. |
| schildpad | nkoba | Nkoba etambolaka malembe. De schildpad is traag. |
| slak | nkokoso | Bana bazali ko lokota ba nkokoso. De kinderen rapen slakken op. |
| egel | nziko | Nziko azali komibatama. De egel verstopt zich. |
| hagedis | moselekete | Ezali moselekete. Er is een hagedis. |
| kikker | ligorodo | Ligorodo ezali kopumbwa. De kikker springt. |
Het lichaam & de gezondheid
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| hoofd | motu | Motu na ngai ezali kosala pasi. Ik heb hoofdpijn. |
| oog | liso | Liso na ngai ezali komona. Mijn oog ziet. |
| hand | lobɔkɔ | Lobɔkɔ na ngaï ezali mokuse te. Mijn hand is niet kort. |
| buik | libumu | Libumu na ngaï. Mijn buik. |
| hart | motema | Motema na ngaï. Mijn hart. |
| ziek | bokono | Azali na bokono. Hij is ziek. |
| pijn | pasi | Nazali na koyoka pasi na libumu. Ik heb buikpijn. |
| dokter | monganga | Kende kotala monganga. Ga naar de dokter. |
| medicijn | kisi | Mela kisi. Neem de medicijnen. |
| ziekenhuis | lopitalo | Akeyi na lopitalo. Hij is naar het ziekenhuis gegaan. |
| rust | bopemi | Esengeli kopema. Je moet uitrusten. |
| haar | suki | Suki milaï. Lang haar. |
| neus | zolo | Zolo na ngai. Mijn neus. |
| mond | monoko | Monoko na ngaï. Mijn mond. |
| oor | litoï | Litoï na ngai ezali koyoka. Mijn oor hoort. |
| arm | lobɔkɔ | Lobɔkɔ na ngaï. Mijn arm. |
| been / voet | lokolo | Lokolo na ngaï. Mijn been. |
| rug | mokongo | Nazali koyoka pasi na mokongo. Mijn rug doet pijn. |
| bloed | makila | Makila na ngai ezali koleka na misisa na yo. Mijn bloed stroomt door jouw aderen. |
| gewond | kozoka | Azoki. Hij is gewond. |
| verkoudheid | sungululu | Nakangami na sungululu. Ik heb een verkoudheid opgelopen. |
| dood | liwa | Liwa epesaka likebisi te. De dood waarschuwt niet. |
| schouder | lipeka | Nazali koyoka pasi na lipeka. Mijn schouder doet pijn. |
| knie | libolongo | Na zali ko yoka pasi na libolongo. Mijn knie doet pijn. |
| elleboog | litoki | Litoki na ngai ezoki. Mijn elleboog is gewond. |
| pols | lipomi | Lipomi azali ko sala ngaï pasi. Mijn pols doet pijn. |
| vinger | mosapi | Nakataki mosapi. Ik heb in mijn vinger gesneden. |
| nagel | linzaka | Kata manzaka na yo. Knip je nagels. |
| tand | lino | Nazali ko yoka pasi na mino. Mijn tanden doen pijn. |
| tong | lolemo | Swa lolemo na yo. Bijt op je tong. |
| keel | kingo | Nazali koyoka pasi na kingo. Mijn keel doet pijn. |
| borst | tolo | Ko mi betela tolo. Zich op de borst slaan. |
| heup | loketo | Loketo na ngai ezali kosala pasi. Mijn heup doet pijn. |
| hiel | litindi | Litindi na ngai ezoki. Mijn hiel is gewond. |
| gezicht | elongi | Elongi na ye ezali monene. Zijn gezicht is breed. |
| wang | litama | Litama ya mwana. De wang van de baby. |
| enkel | litindi ya lokolo | Natengamisi litindi ya lokolo. Ik heb mijn enkel verzwikt. |
| wenkbrauw | souki ya miso | Azali kosala basouki na ye ya miso. Ze doet haar wenkbrauwen. |
| handpalm | kati ya loboko | Kati ya loboko. De handpalm. |
| rib | mbanzi | Abukani mbanzi. Hij heeft een rib gebroken. |
Kleuren & kleding
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| zwart | moĩndo | Stylo ya moĩndo. Zwarte pen. |
| wit | pembe | Papier ezali pembe. Het papier is wit. |
| rood | motane | Fololo ya motane. Rode bloem. |
| blauw | bule | Likolo ezali bule. De lucht is blauw. |
| overhemd | simizi | Lata simizi. Doe een overhemd aan. |
| schoenen | sapato | Sapato ya sika. Nieuwe schoenen. |
| dragen | kolata / komema | Lata bilamba na yo. Draag je kleren. |
| aandoen | tia | Tia kanzaka. Doe je jas aan. |
| uitdoen | kolongola | Longola ba sapato. Doe je schoenen uit. |
| jas | kanzaka | Kanzaka ya monene. Dikke jas. |
| sokken | shoseti | Lata ba shoseti. Doe sokken aan. |
| sjaal | kitambala | Tia kitambala. Doe een sjaal om. |
| riem | mokaba | Kanga mokaba. Trek de riem aan. |
| bruin | maron | Ba sapato ya maron. Bruine schoenen. |
De belangrijkste werkwoorden
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| wassen | kosukola | Sukola maboko na yo. Was je handen. |
| strijken | pasa | Pasa simizi. Strijk het overhemd. |
| vertrekken | kolongwa | Essengueli alongwa. Hij moet vertrekken. |
| rennen | kopota | Pota mbangu. Ren snel. |
| springen | kopumbwa | Pumbwa likolo. Spring eroverheen. |
| vallen | kokwea | Kebá ete okwea te. Pas op dat je niet valt. |
| kijken | kotala | Tala TV. Kijk tv. |
| horen | koyoka | Oyoki makelele? Heb je een geluid gehoord? |
| houden van | kolinga | Nalingi yo. Ik hou van je. |
| kunnen | kokoka | Okoki koya? Kun je komen? |
| weten | koyeba | Nayebaki te. Ik wist het niet. |
| moeten | kosengela | Nasengeli kokende. Ik moet vertrekken. |
| geven | kopesa | Pesa ngai mayi. Geef me water. |
| nemen | kozwa | Zwa saki na yo. Pak je tas. |
| sturen | kotinda | Tindela ye sango. Stuur hem een bericht. |
| ontvangen | koyamba | Nayambi mokanda. Ik heb een brief ontvangen. |
| openen | kofungola | Fungola ekuke. Doe de deur open. |
| zijn | kozala | Zalá na kimya. Wees kalm. |
| hebben | kozala na | Nazali na motuka. Ik heb een auto. |
| doen | kosala | Ozali kosala nini? Wat doe je? |
| komen | koya | Yaka awa. Kom hier. |
| slapen | kolala | Lala na ntɔngɔntɔngɔ. Ga vroeg slapen. |
| opstaan | kolamuka | Lamuka na ntongo. Sta 's ochtends op. |
| gaan zitten | kofanda | Fanda awa. Ga hier zitten. |
| lopen | kotambola | Tambola moke. Loop een stukje. |
| praten | koloba | Loba na ngai. Praat met me. |
| luisteren | koyoka | Yoka malamu. Luister goed. |
| zien | komona | Namonaki ye. Ik heb hem gezien. |
| willen | kolinga | Nalingi kokende. Ik wil vertrekken. |
| sluiten | kokanga | Kanga lininisa. Doe het raam dicht. |
| beginnen | kobanda | Tokobanda. We gaan beginnen. |
| afmaken | kosilisa | Nasilisi mosala. Ik heb het werk afgemaakt. |
| wachten | kozela | Zela ngaï. Wacht op mij. |
| hopen | kozala na elikya | Nazali na elikya ete ekosimba. Ik hoop dat het goed komt. |
| proberen | komeka | Meka lisusu. Probeer het nog eens. |
| vergeten | kobosana | Nabosani fungola. Ik ben de sleutel vergeten. |
| zich herinneren | kokanisa | Nazali kokanisa malamu. Ik herinner het me goed. |
| tonen | kolakisa | Lakisa ngai. Laat me zien. |
| verstoppen | kobomba | Bomba yango. Verstop dat. |
| vragen | kotuna | Tuna ye. Vraag het hem. |
| antwoorden | koyanola | Yanola ngai. Antwoord me. |
| accepteren | kondima | Nandimi. Ik ga akkoord. |
| weigeren | koboya | Aboyi. Hij heeft geweigerd. |
| helpen | kosalisa | Salisa ngai. Help me. |
| lenen | kodefa | Adefi mbongo. Hij heeft geld geleend. |
| teruggeven | kozongisa | Zongisa ngai buku na ngai. Geef me mijn boek terug. |
| breken | kobuka | Abuki verre. Hij heeft het glas gebroken. |
| repareren | kobongisa | Esengeli kobongisa motuka. De auto moet gerepareerd worden. |
| schoonmaken | kopetola | Petola kikuku. Maak de keuken schoon. |
| opruimen | kobonguisa | Bonguisa chambre na yo. Ruim je kamer op. |
| klaarmaken | kolamba | Lamba bileï ya pokwa. Maak het avondeten klaar. |
| kiezen | kopona | Pona oyo olingi. Kies wat je wilt. |
| geloven | kondima | Na ndimi yo. Ik geloof je. |
| denken | kokanisa | Nazali kokanisa yo. Ik denk aan jou. |
| dromen | kolota | Naloti na butu ya lelo. Ik heb vannacht gedroomd. |
| veranderen | kobongola | Bongola bilamba. Trek andere kleren aan. |
| groeien | kokola | Mwana akoli. Het kind is groot geworden. |
| naar beneden gaan | kokita | Kita ba escaliers. Loop de trap af. |
| omhoog gaan | komata | Mata ba escaliers. Loop de trap op. |
| binnengaan | kokota | Kota na ndako. Ga het huis in. |
| naar buiten gaan | kobima | Bima na ndako. Ga het huis uit. |
| terugkomen | kozonga | Zonga noki. Kom snel terug. |
| blijven | kotikala | Tikala awa. Blijf hier. |
| aanraken | kosimba | Kosimba yango te. Raak dat niet aan. |
| ruiken | koyoka solo | Yoka solo ya fololo oyo. Ruik aan deze bloem. |
| proeven | komeka | Meka bileï oyo. Proef dit gerecht. |
| gooien | kobwaka | Bwaka yango na fulu. Gooi dat in de vuilnisbak. |
| oprapen | kolokota | Lokota biloko na yo. Raap je spullen op. |
| duwen | kotindika | Tindika ekuke. Duw de deur. |
| trekken | kobenda | Benda singa. Trek aan het touw. |
| slaan | kobeta | Kobeta te. Sla niet. |
| roepen | kobenga | Benga ndeko na yo. Roep je broer. |
| vliegen | kopumbwa | Ndeke apumbwaka. De vogel vliegt. |
| zwemmen | kobɛta mayi | Ayebi kobɛta mayi. Hij kan zwemmen. |
| graven | kotimola | Timola libulu. Graaf een gat. |
| dragen (baby) | komema mwana | Mema mwana na mokongo. Draag de baby op je rug. |
| wiegen | koningisa | Ningisa mwana. Wieg de baby. |
| berispen | kongaguela | Kongaguela mwana te. Geef het kind geen standje. |
| zegenen | kopambola | Nzambe apambola yo. Moge God je zegenen. |
Vragen stellen
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| waarom | po na nini | Po na nini ozali kolela? Waarom huil je? |
| omdat | po | Po ete nazali kobela. Omdat ik ziek ben. |
| wanneer | tango | Tango okolinga, nakoyaka. Wanneer je wilt, kom ik. |
| hoe | ndenge nini | Ndenge nini bongo? Hoezo? |
| wat | nini | Azali kolia nini? Wat eet hij? |
| veel | mingi | Ezali mingi mpo na ngaï. Dat is te veel voor mij. |
| een beetje | moke | Pesa ngai moke. Geef me een beetje. |
| altijd | ntango nyonso | Nayaka ntango nyonso. Ik kom altijd. |
| soms | ntango mosusu | Ntango mosusu nabosanaka. Soms vergeet ik het. |
| ik weet het niet | nayebi te | Nayebi te esika azali. Ik weet niet waar hij is. |
| misschien | mbala mosusu | Mbala mosusu nakoya. Misschien kom ik. |
Reizen
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| reizen | kobemba | Nalingaka kobemba. Ik hou van reizen. |
| vliegtuig | mpepo | Mpepo emati. Het vliegtuig is opgestegen. |
| trein | engbunduka | Engbunduka ekeï. De trein is vertrokken. |
| bagage | biloko | Zwa biloko. Pak de bagage. |
| station | esika ya kotelema | Zela na esika ya kotelema. Wacht bij het station. |
| rijden | kotambwisa | Tambwisa malembe. Rij voorzichtig. |
| aankomen | kokoma | Akomi na ndako. Hij is thuisgekomen. |
| fiets | nkinga | Kende na nkinga. Ga met de fiets. |
| motor | pikipiki | Pikipiki ya bango. Hun motor. |
| pad | nzela ya moke | Nzela oyo ya moke ekenda na zamba. Dit pad leidt naar het bos. |
School & werk
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| boek | buku | Tanga buku. Lees een boek. |
| lezen | kotanga | Tanga makomi. Lees de tekst. |
| schrijven | kokoma | Koma kombo na yo. Schrijf je naam. |
| leren | koyekola | Yekola lingala. Leer Lingala. |
| begrijpen | kososola | Ososoli liteyi? Heb je de les begrepen? |
| leraar | molakisi | Molakisi ayé. De leraar is gekomen. |
| leerling | moyekoli | Moyekoli ya malamu. Ijverige leerling. |
| werk | mosala | Mosala malamu. Goed werk. |
| onderwijzen | koteya | Azali koteya. Hij geeft les. |
| student | moyekoli | Moyekoli ya faculté. Student aan de universiteit. |
| klas | kelassi | Kota na kelassi. Ga de klas in. |
| beroep | mosala ya maboko | Osalaka mosala nini? Wat is jouw beroep? |
| collega | moninga ya mosala | Moninga na ngai ya mosala asalaka malamu. Mijn collega werkt goed. |
| zoeken | koluka | Luka ngai. Zoek mij. |
| vinden | kokuta | Nakuti fungola. Ik heb de sleutel gevonden. |
| winnen | kolonga | Alongi match. Hij heeft de wedstrijd gewonnen. |
| verliezen | kobungisa | Abungisi mbongo. Hij heeft geld verloren. |
| afspraak | bokutani | Nazali na bokutani. Ik heb een afspraak. |
| kinderdagverblijf | garderie | Mwana azali na garderie. Het kind is op de kinderopvang. |
| schooltas | saki ya kelasi | Bongisá saki na yo ya kelasi. Maak je schooltas klaar. |
| gum | gome | Longola na gome. Gum het uit. |
| directeur | mokambi | Mokambi ya eteyelo. De directeur van de school. |
| straf | etumbu | Azwi etumbu. Hij heeft straf gekregen. |
| beloning | lifuti | Lifuti po na moto ya liboso. Een beloning voor de eerste. |
Het feest
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| feest | feti | Kende na feti. Ga naar het feest. |
| huwelijk | libala | Longonya mpo na libala. Gefeliciteerd met de bruiloft. |
| verjaardag | mokolo ya mbotama | Mokolo ya mbotama malamu. Gefeliciteerd met je verjaardag. |
| bezoek | botali | Ngonga ya botali. Bezoekuur. |
| gast | mopaya | Mopaya akomi. De gast is aangekomen. |
| cadeau | likabo | Apesi ngai likabo. Hij heeft me een cadeau gegeven. |
| bar | nganda | Nganda ezali penepene. De bar is hiernaast. |
| dorp | mboka | Afandaka na mboka. Hij woont in het dorp. |
| ding | eloko | Eloko ya malamu. Een goede zaak. |
De getallen
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| nul | libungutulu | Azwi libungutulu na matematiki. Hij heeft een nul gehaald voor wiskunde. |
| één | moko | Pesa ngai lipa moko. Geef me een brood. |
| twee | mibale | Nazali na bandeko mibale. Ik heb twee broers. |
| drie | misato | Bazali misato. Ze zijn met z'n drieën. |
| vier | minei | Etikali mikolo minei. Er blijven vier dagen over. |
| vijf | mitano | Miniti mitano nakoya. Vijf minuten en ik ben er. |
| zes | motoba | Tozali motoba na mesa. We zijn met zes aan tafel. |
| zeven | sambo | Mikolo sambo na poso. Zeven dagen in de week. |
| acht | mwambe | Ezali ngonga ya mwambe. Het is acht uur. |
| negen | libwa | Sanza libwa ya zemi. Negen maanden zwangerschap. |
| tien | zomi | Nazali na ba Dinard zomi. Ik heb tien dinar. |
| elf | zomi na moko | Azali na mbula zomi na moko. Hij is elf jaar. |
| twaalf | zomi na mibale | Ezali ngonga ya zomi na mibale. Het is twaalf uur ('s middags). |
| twintig | ntuku mibale | Azali na mbula ntuku mibale. Hij is twintig jaar. |
| dertig | ntuku misato | Bato ntuku misato bayé. Dertig mensen zijn gekomen. |
| veertig | ntuku minei | Ezali na degré ntuku minei. Het is veertig graden. |
| vijftig | ntuku mitano | Ba euro Ntuku mitano. Vijftig euro. |
| honderd | nkama | Ezali na talo ya dinare nkama moko. Het kost honderd dinar. |
| duizend | nkoto | Nkoto ya matondi. Duizendmaal dank. |
| eerste | ya liboso | Ezali mokolo ya liboso. Het is de eerste dag. |
| tweede | ya mibale | Mbala ya mibale. De tweede keer. |
| derde | ya misato | Etage ya misato. De derde verdieping. |
| laatste | ya suka | Ezali mokolo ya suka. Het is de laatste dag. |
| helft | ndambo | Pesa ngai ndambo. Geef me de helft. |
| tellen | kotanga | Oyebi kotanga? Kun je tellen? |
| nummer | nimero | Nimero na yo ezali nini? Wat is jouw nummer? |
| keer | mbala | Ezali mbala ya liboso. Dit is de eerste keer. |
| dertien | zomi na misato | Azali na mbula zomi na misato. Hij is dertien jaar. |
| veertien | zomi na minei | Bato zomi na minei. Veertien mensen. |
| vijftien | zomi na mitano | Miniti zomi na mitano. Vijftien minuten. |
| zestien | zomi na motoba | Zomi na motoba ya ba euro. Zestien euro. |
| zeventien | zomi na sambo | Mbula zomi na sambo. Zeventien jaar. |
| achttien | zomi na mwambe | Ngonga ya zomi na mwambe. Achttien uur. |
| negentien | zomi na libwa | Degre zomi na libwa. Negentien graden. |
| zestig | ntuku motoba | Ba dinar ntuku motoba. Zestig dinar. |
| zeventig | ntuku sambo | Mbula ntuku sambo. Zeventig jaar. |
| tachtig | ntuku mwambe | Azali na mbula ntuku mwambe. Hij is tachtig jaar. |
| negentig | ntuku libwa | Ntuku libwa na nkama. Negentig procent. |
Geld & markt
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| geld | mbongo | Azali na mbongo te. Hij heeft geen geld. |
| prijs | talo | Talo nini? Wat is de prijs? |
| duur | talo mingi | Ezali talo mingi. Dat is te duur. |
| goedkoop | talo moke | Zando oyo ezali na ba talo moke. Deze markt is niet duur. |
| gratis | ofele | Ezali ofele. Dat is gratis. |
| kleingeld | mbongo ya kozonguisa | Ozali na mbongo ya kozonguisa? Heb je kleingeld? |
| betalen | kofuta | Esengeli kofuta. Je moet betalen. |
| kopen | kosomba | Nakéï kosomba lipa. Ik ga brood kopen. |
| verkopen | koteka | Atekaka ndunda na zando. Hij verkoopt groenten op de markt. |
| afdingen | kosala négociation | Esengeli kosala négociation na ndinga na lingala. Je moet afdingen in het Lingala. |
| uitgeven | kobimisa mbongo | Kobimisa mbongo nyonso te. Geef niet alles uit. |
| sparen | kobomba mbongo | Esengeli kobomba mbongo. Je moet besparen. |
| schuld | niongo | Azali na niongo. Hij heeft een schuld. |
| uitlenen | kodefisa | Defisa ngai moke. Leen me wat. |
| teruggeven (geld) | kozongisa | Zongisa mbongo na ngai. Geef me mijn geld terug. |
| salaris | lifuti | Nazali kozela lifuti na ngai. Ik wacht op mijn salaris. |
| rijk | mozwi | Akomi mozwi. Hij is rijk geworden. |
| arm | mobola | Quartier oyo ezali ya babola. Deze wijk is arm. |
| muntstuk | mbongo ya bibende | Nazali na mbongo ya bibende. Ik heb een muntstuk. |
| stelen | koyiba | Bayibi téléphone na ngai. Mijn telefoon is gestolen. |
| fooi | matabisi | Pesa ye matabisi. Geef hem een fooi. |
| wegen | komeka kilo | Meka kilo ya ba tomates. Weeg de tomaten. |
| meten | komeka | Meka molaï. Meet de lengte. |
| ruilen | kosala échange | Tokoki kosala échange ya biloko. We kunnen ruilen. |
Emoties
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| blij / gelukkig / vreugde | esengo | Nazali na esengo. Ik ben blij. |
| verdrietig | mawa | Azali na mawa. Hij is verdrietig. |
| boos | kanda | Tata na ngaï azali na kanda. Mijn vader is boos. |
| bang zijn | kobanga | Nabangaka molili. Ik ben bang in het donker. |
| schaamte | soni | Azali na soni te. Hij schaamt zich niet. |
| jaloers | zuwa | Kozala na zuwa te. Wees niet jaloers. |
| trots | lolendo | Nazali na lolendo po na yo. Ik ben trots op je. |
| verrast | kokamwa | Akamwaki. Hij was verrast. |
| moe | bolembi | Nalembi. Ik ben moe. |
| ongerust | mitungisi | Mama na ngaï azali komitungisa. Mijn moeder is ongerust. |
| rustig | kimia | Zala na kimia. Wees kalm. |
| nerveus | nkandankanda | Azali moto ya nkandankanda. Hij is nerveus. |
| ongelukkig | pasi na motema | Azali na pasi na motema. Hij is ongelukkig. |
| liefde | bolingo | Bolingo ezali kitoko. Liefde is mooi. |
| haat | koyina | Koyina ezali na tina te. Haat heeft geen zin. |
| moed | mpiko | Esengeli mpiko. Er is moed voor nodig. |
| geduld | motema molaï | Motema molaï ezali bwanya. Geduld is een deugd. |
| hoop | elikya | Elikya ezalaka ntango nyonso. Er is altijd hoop. |
| lachen | koseka | Asekaka ntango nyonso. Hij lacht de hele tijd. |
| huilen | kolela | Mwana azali kolela. Het kind huilt. |
| schreeuwen | koganga | Koganga te. Schreeuw niet. |
| glimlachen | koseka moke | Seka moke. Glimlach een beetje. |
| zich vervelen | kolongobana | Nazali kolongobana. Ik verveel me. |
| klagen | komilela | Azali ntango nyonso komilelalela. Hij klaagt altijd. |
| boos worden / zich ergeren | kosilika | Kosilika te. Word niet boos. |
| kalmeren | kokitisa motema | Kitisa motema moke. Kalmeer een beetje. |
| humeur | makanisi | Azali na makanisi malamu. Hij is in een goed humeur. |
| spijt | mawa na motema | Koyoka mawa na motema ezali na ntina moko te. Spijt heeft geen zin. |
| nostalgie | mposa ya mboka | Nazali na mposa ya mboka. Ik heb heimwee naar mijn land. |
| eenzaamheid | ko zala yo moko | Ko zala yo moko ezali pasi. Eenzaamheid is zwaar. |
| slijpen | kopelisa | Pelisa mbeli. Slijp het mes. |
| respect | botosi | Botosi ya baboti. Het respect voor de ouders. |
| geluk | esengo | Esengo ezali pasi te. Geluk is eenvoudig. |
| ongeluk | mpasi monene | Mpasi monene ekweyi. Het ongeluk heeft toegeslagen. |
| aarzelen | kokakatana | Kokakatana te. Aarzel niet. |
Beschrijven
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| groot / dik / breed | monene | Ndako ezali monene. Het huis is groot. |
| klein / smal | moke | Mwana azali moke. Het kind is klein. |
| slank | nzoto mike | Ye azali na nzoto mike. Ze is slank. |
| lang / hoog | molaï | Nzela ezali molaï. De weg is lang. |
| kort | mokuse | Nzela ezali mokuse. Het pad is kort. |
| laag | na se | Plafond ezali na se. Het plafond is laag. |
| zwaar | kilo | Saki oyo ezali kilo. Deze tas is zwaar. |
| licht | pepele | Carton oyo ezali pepele. Deze doos is licht. |
| hard | makasi | Lipa oyo ezali makasi. Dit brood is hard. |
| zacht | pete | Fromage oyo ezali pete. Deze kaas is zacht. |
| nieuw | ya sika | Nazali na téléphone ya sika. Ik heb een nieuwe telefoon. |
| oud | ya kala | Quartier oyo ezali ya kala. Deze wijk is oud. |
| jong | elenge | Azali nanu elenge. Hij is nog jong. |
| schoon | peto | Ndako ezali peto. Het huis is schoon. |
| vies | mbindo | Bilamba na yo ezali mbindo. Jouw kleren zijn vies. |
| vol | etondi | Verre ezali ya kotonda. Het glas is vol. |
| leeg | pamba | Bouteille ezali pamba. De fles is leeg. |
| open | kofongwama | Magasin ezali ya kofongwama. De winkel is open. |
| gesloten | kokangama | Ekuke ezali ya kokangama. De deur is dicht. |
| snel | mbango | Azali na mbango. Hij is snel. |
| langzaam | malembe | Atambolaka malembe. Hij loopt langzaam. |
| sterk | makasi | Azali na makasi. Hij is sterk. |
| zwak | bolɛmbi | Azali na bolɛmbi. Hij is zwak. |
| makkelijk | pete | Examen ezali pete. Het examen is makkelijk. |
| moeilijk | pasi | Bomoi ezali pasi. Het leven is moeilijk. |
| goed | malamu | Couscous ezali malamu. De couscous is lekker. |
| slecht / lelijk / gemeen | mabe | Tango ezali mabe. Het weer is slecht. |
| mooi | kitoko | Elanga oyo ezali kitoko. Deze tuin is mooi. |
| aardig | boboto | Azali na boboto. Hij is aardig. |
| intelligent | mayele | Mwana oyo azali na mayele. Dit kind is slim. |
| dom | zoba | Azali zoba. Hij is dom. |
| vreemd | likambo ya kokamwa | Ezali likambo ya kokamwa. Dat is raar. |
| hetzelfde | ndenge moko | Ezali ndenge moko. Dat is hetzelfde. |
| anders | bokeseni | Ezali na bokeseni. Dat is anders. |
| heel | mobimba | Lia lipa mobimba. Eet het hele brood op. |
| gebroken | ebukami | Verre ebukami. Het glas is gebroken. |
| nat | epoli | Bilamba na ngai ezali ya kopola. Mijn kleren zijn nat. |
| droog | kokauka | Bilamba ezali ya kokauka. Het wasgoed is droog. |
| rijp (fruit) | eteli | Ba figues eteli. De vijgen zijn rijp. |
Richtingen
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| rechts | loboko ya mobali | Baluka na loboko ya mobali. Sla rechtsaf. |
| links | loboko ya mwasi | Baluka na loboko ya mwasi. Sla linksaf. |
| rechtdoor | kaka liboso | Kende kaka liboso. Ga rechtdoor. |
| voor | liboso | Zela liboso ya ekuke. Wacht voor de deur. |
| achter | na sima | Azali na nsima ya ndako. Hij is achter het huis. |
| hiernaast | pembeni | Afandaka pembeni. Hij woont hiernaast. |
| tegenover | na liboso | Magasin ezali na liboso ya ndako. De winkel staat tegenover het huis. |
| boven | likolo | Mata likolo. Ga naar boven. |
| beneden / onder | na se | Kita na se. Ga naar beneden. |
| binnen | na kati | Kota na kati. Ga naar binnen. |
| buiten | libanda | Bima libanda. Ga naar buiten. |
| hier | awa | Yaka awa. Kom hier. |
| daar | kuna | Azali kuna. Hij is daar. |
| ver | mosika | Ezali mosika. Dat is ver. |
| dichtbij | pene | Ezali penepene. Het is vlakbij. |
| tussen | na kati ya | Na kati ya ngai ná yo. Tussen jou en mij. |
| op | likolo ya | Likolo ya mesa. Op de tafel. |
| in het midden | na katikati | Na katikati ya nzela. Midden op de weg. |
| aan het einde | na suka | Na suka ya balabala. Aan het einde van de straat. |
Beroepen
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| bakker | mosali mapa | Mosali mapa alamukaka ntɔngɔntɔngɔ. De bakker staat vroeg op. |
| slager | moteki nyama | Kende epai ya moteki nyama. Ga naar de slager. |
| kapper | mosali suki | Nazo kende epayi ya mosali suki. Ik ga naar de kapper. |
| schilder (huisschilder) | mosali ya mayemi | Mosali ya mayemi azali kopakola langi na chambre. De schilder schildert de kamer. |
| chauffeur | mokumbi | Mokumbi akumbaka malamu. De chauffeur rijdt goed. |
| kok | molambi | Molambi alambaka bilei ya pokwa. De kok bereidt het diner. |
| verkoper / handelaar | moteki | Moteki azali na boboto. De verkoper is aardig. |
| kleermaker | motongui bilamba | Motongui bilamba azali kotonga robe. De kleermaker naait de jurk. |
| smid | mosali mabende | Mosali mabende asalaka libende. De smid bewerkt het ijzer. |
| herder | mobateli ya mpate | Mobateli akengela bampate. De herder hoedt de schapen. |
| visser | molobi mbisi | Molobi mbisi azali kokende na ebale. De visser gaat naar de rivier. |
| boer | mosali bilanga | Mosali bilanga azali kotimola mabele. De boer bewerkt het land. |
| soldaat | soda | Soda azali kokengela ndelo. De soldaat bewaakt de grens. |
| bewaker | mokengeli | Mokengeli azali na ekuke. De bewaker staat bij de deur. |
Keuken & specerijen
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| ontbijt | bilei ya ntongo | Bilei ya ntongo ebongisami. Het ontbijt is klaar. |
| lunch | bilei ya midi | Toliaka bilei ya midi na midi. We lunchen om twaalf uur. |
| avondeten | bilei ya pokwa | Bakaboli bilei ya pokwa. Het diner is opgediend. |
| koken | kolamba bilei | Mama na ngaï alambaka kitoko. Mijn moeder kookt goed. |
| koken | kotokisa | Mai etokaka. Het water kookt. |
| bakken (frituren) | kokalinga | Kalinga maki. Bak de eieren. |
| grillen | kotumba | Tumba nyama. Grill het vlees. |
| snijden | kokata | Kata lipa. Snijd het brood. |
| schillen | kolongola loposo | Longola loposo ya pomme de terre. Schil de aardappels. |
| mengen | kosangisa | Sangisa malamu. Meng goed. |
| peper | pilipili | Tia pilipili. Doe peper erbij. |
| kruiden | maseso | Tia maseso. Doe specerijen erbij. |
| chilipeper | pilipili ya motane | Pilipili ya motane ezali makasi. De rode peper is pittig. |
| citroen | lilala ya ngaï | Fina lilala ya ngaï. Pers de citroen. |
| vijg | figi | Toliaka ba figi na ba sanza ya molungue. In de zomer eten we vijgen. |
| courgette | kurzeti | Tolambaka kurzeti. We koken de courgette. |
| paprika | pwarõ | Pwarõ ya motane. De rode paprika. |
| boon | madesu | Supe ya madesu. De bonensoep. |
| honing | mafuta ya nzoi | Mafuta ya nzoi ezali malamu. De honing is lekker. |
| noot | koko | Buka koko. Kraak de noten. |
| galette (platte koek) | galeti | Mama na ngaï asalaka galeti. Mijn moeder maakt de galette. |
| kaneel | canelle | Thé ya canelle. De thee met kaneel. |
| beignet | mokate | Mikate ya ntongo. De ochtendbeignets. |
| voedsel | bilei | Bilei ebongisami. Het eten is klaar. |
| drank | masanga | Masanga nini olingi? Welk drankje wil je? |
| harissa | harisa | Tia harisa. Doe er harissa bij. |
Voorwerpen van elke dag
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| deken | ezipeli | Kamata ezipeli. Pak een deken. |
| hoofdkussen | tosingi | Tosingi oyo ezali pelekete. Dit kussen is zacht. |
| emmer | katini | Tondisa katini. Vul de emmer. |
| bezem | kikombolo | Lekisa kikombolo. Veeg de vloer. |
| touw / draad | singa | Kanga na singa. Bind vast met het touw. |
| naald | tonga | Kotisa tonga. Rijg de naald in. |
| lucifer | alumeti | Pesa ngai alumeti. Geef me een lucifer. |
| zeep | zabuni | Sukola na zabuni. Was je met zeep. |
| kam | kisanola | Pesa ngai kisanola. Geef me de kam. |
| teil | basini | Tondisa basini. Vul de teil. |
| vegen | kokombola | Kombola lopango. Veeg de binnenplaats. |
| afvegen | kopangusa | Pangusa mesa. Veeg de tafel af. |
| de afwas doen | kosukola basani | Sukola basani. Doe de afwas. |
| het bed opmaken | kobongisa mbeto | Bongisa mbeto na yo. Maak je bed op. |
| de was ophangen | kotanda bilamba | Tanda bilamba. Hang de was op. |
| vouwen | kongumba | Ngumba bilamba. Vouw de kleren. |
| naaien | kotonga | Mama na ngaï ayebi kotonga. Mijn moeder kan naaien. |
| breien | kotonga na maboko | Koko na ngaï atongaka na maboko. Mijn oma breit. |
| kneden | kokata | Kata farine. Kneed het deeg. |
| water geven | kosopa maï | Sopa maï na banzete. Geef de planten water. |
| voeren (dieren) | koleïsa | Leïsa ba soso. Voer de kippen. |
| melken | kokamola | Azali ko kamola ngombe. Hij melkt de koe. |
| malen | konika | Nika kafe. Maal de koffie. |
| zeven | kopɛtola | Pɛtola farine. Zeef de bloem. |
| vlechten | kotonga suki | Akangaka ba suki na ye. Ze vlecht haar haar. |
Landschappen
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| aarde | mabele | Mabele ezali ya kokauka. De aarde is droog. |
| stof | putulu | Ezali na putulu. Er is stof. |
| modder | potopoto | Keba na potopoto. Pas op voor de modder. |
| bron (water) | liziba | Mayi ya liziba ezali malili. Het bronwater is fris. |
| put | libulu ya mayi | Libulu ya maï ezali mozindo. De put is diep. |
| heuvel | ngomba ya moke | Ndako ezali likolo ya ngomba ya moke. Het huis staat op de heuvel. |
| vallei | lubwaku | Lubwaku ezali na matiti. De vallei is groen. |
| veld | elanga | Elanga ezali monene. Het veld is groot. |
| schaduw | elili | Pemisa nzoto na elili. Rust uit in de schaduw. |
| dauw | mamwe | Mamwe ya ntongo. De ochtenddauw. |
| regenboog | monama | Ezali na monama. Er is een regenboog. |
| hemel | likoló | Likoló ezali na langi ya bule. De lucht is blauw. |
| lucht | mopɛpɛ | Mopɛpɛ ezali malili. De lucht is fris. |
| rook | milinga | Ezali na milinga. Er is rook. |
| as | putulu ya mɔtɔ | Putulu ya mɔtɔ. De as van het vuur. |
| houtskool | makala | Makala ezali moto. De houtskool is heet. |
| hout (materiaal) | nzete | Mesa ezali ya nzete. De tafel is van hout. |
| stro | matiti ya kokauka | Mpunda eliaka matiti ya kokauka. De ezel eet het stro. |
| oogst | kolongola biloko | Kolongola biloko ezali malamu. De oogst is goed. |
| waterval | chute ya mayi | Chute ya mayi ezali kitoko. De waterval is mooi. |
| eiland | esanga | Esanga oyo ezali kitoko. Dat is een mooi eiland. |
| vulkaan | ngomba ya mɔ́tɔ | Ngomba ya mɔ́tɔ ezali kopanzana. De vulkaan is aan het uitbarsten. |
| aardbeving | koningana ya mabele | Mabele eninganaki. Er is een aardbeving geweest. |
| palmboom | nzete ya mbila | Nzete ya mbila epesaka ba datte. De palmboom geeft dadels. |
Religie & tradities
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| God | Nzambe | Nzambe abatela yo. Moge God je behoeden. |
| gebed | losambo | Ezali tango ya losambo. Het is tijd voor het gebed. |
| vasten | kokila bileï | Kokila bileï ekobanda lobi. Het vasten begint morgen. |
| aalmoes | likabo ya mawa | Essengueli ko pesa likabo ya mawa. Je moet aalmoezen geven. |
| pelgrimstocht | mobembo ya Nzambe | Akei na mobembo ya Nzambe. Hij is op bedevaart gegaan. |
| zegen | lipamboli | Lipamboli ya Nzambe. De zegen van God. |
| begrafenis | matanga | Tokei na matanga. We zijn naar de begrafenis geweest. |
| zonde | lisumu | Ezali lisumu. Dat is een zonde. |
| paradijs | paradiso | Nzambe apesa biso paradiso. Moge God ons het paradijs schenken. |
| hel | lifelo | Lifelo ezali pasi. De hel is hard. |
| geloof | kondima | Kondima ezali na motema. Het geloof zit in het hart. |
| begrafenis | bokundi | Bokundi ezali lobi. De begrafenis is morgen. |
Traditionele kleding
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| ring | lopete | Lopete ya wolo. Een gouden ring. |
| ketting | sheneti | Sheneti ya palata. Een zilveren ketting. |
| oorbel | biloko ya matoi | Biloko ya matoi ezali kitoko. De oorbellen zijn mooi. |
| stof | liputa | Liputa oyo ezali pelekete. Deze stof is zacht. |
Noodgevallen & veiligheid
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| hulp | lisalisi | Nazali na posa ya lisalisi. Ik heb hulp nodig. |
| gevaar | likama | Ezali na likama. Er is gevaar. |
| dief | moyibi | Ezali na moyibi. Er is een dief. |
| diefstal | kimoyibi | Ezali kimoyibi. Dat is diefstal. |
| brand | moto monene | Ezali na moto monene. Er is brand. |
| lawaai | makelele | Makelele ezali mingi. Er is te veel lawaai. |
| verdwalen | kobungana | Nabungani. Ik ben verdwaald. |
| verboden | epekisami | Ezali ya ko pekisama. Dat is verboden. |
| ruzie | kowelana | Bawelani. Ze hebben ruzie gehad. |
| vechtpartij | etumba | Ezalaki na etumba. Er is een vechtpartij geweest. |
| leugen | lokuta | Lokuta ezali masumu. Liegen is haram. |
| waarheid | bosolo | Loba bosolo. Vertel de waarheid. |
| vertrouwen | kotya motema | Natyelaka yo motema. Ik vertrouw je. |
| verraad | kotɛka | Kotɛka esalaka pasi. Verraad doet pijn. |
| help! | bosalisa | Bosalisa! Help! |
Zinnen verbinden
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| lang | ntango molaï / kala | Kala. Lang geleden. |
| onlangs | mikolo oyo | Na yé kaka mikolo oyo. Ik ben onlangs aangekomen. |
| vroeger | na tango ya kala | Na tango ya kala ezalaki malamu. Vroeger was het beter. |
| meteen | sik'oyo | Nazali koyaka sik'oyo. Ik kom er meteen aan. |
| te laat | na retard | Akomi na retard. Hij is te laat. |
| vroeg | liboso ya ngonga | Oyé liboso ya ngonga. Je bent vroeg. |
| op tijd | na tango | Zala na tango. Wees op tijd. |
| de dag ervoor | mokolo moko avant | Na mokolo moko avant libala. Een dag voor de bruiloft. |
| de volgende dag | mokolo oyo elandi | Mokolo oyo elandi na ntongo. De volgende ochtend. |
| het weekend | week-end | Na week-end tokopemaka. In het weekend rusten we uit. |
| elke dag | mokolo na mokolo | Nasalaka mokolo na mokolo. Ik werk elke dag. |
| één keer | mbala moko | Mbala moko na poso. Eén keer per week. |
| zelden | mingi te | Ayaka mingi te. Hij komt zelden. |
| vaak | mbala mingi | Ayaka mbala mingi. Hij komt vaak. |
| snel | noki | Yaka noki. Kom snel. |
| maar | kasi | Ezali malamu kasi ntalo mingui. Het is goed, maar het is duur. |
| of | to | Olingi thé to kafe? Wil je thee of koffie? |
| en | na | Yo na ngai. Jij en ik. |
| dus | yango wana | Mbula ezali ko beta yango wana tikala. Het regent, dus blijf. |
| want | po ete | Tikala na ndako, po ete mbula ezali ko beta. Blijf thuis want het regent. |
| met | elongo na | Nakoya elongo na yo. Ik kom met je mee. |
| zonder | kozanga | Kafe ezanga sukali. Koffie zonder suiker. |
| voor | mpo na | Ezali mpo na yo. Dat is voor jou. |
| twijfel | na ntembe | Nazali na ntembe. Ik heb twijfels. |
| voor | liboso ya | Liboso ya kolia bilei ya pokwa. Voor het avondeten. |
| na | sima ya | Sima ya mosala. Na het werk. |
| tijdens | na tango ya | Na tango ya Ramadan. Tijdens de ramadan. |
| sinds | banda | Banda lobi. Sinds gisteren. |
| tot | kino | Kino lobi. Tot morgen. |
| behalve | longola | Bato nyonso kasi longola ye. Iedereen behalve hij. |
| ondanks | atako | Atako mbula. Ondanks de regen. |
| ook | pe | Ngai mpe. Ik ook. |
| zelfde | ndenge moko | Eloko moko. Hetzelfde. |
| al | esili | Asili kokende. Hij is al vertrokken. |
Materialen
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| ijzer | libende | Ekuke ya bibende. De deur is van ijzer. |
| plastic | plastiki | Saki ya plastiki. De plastic tas. |
| aarde (klei) | mabele ya lima | Bambɛki esalemi na mabele ya lima. Het aardewerk is van klei. |
| steen (materiaal) | libanga ya kotonga | Ndako esalemi na mambanga. Het huis is van steen. |
Vrije tijd & cultuur
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| spelen | kosakana | Bana bazali kosakana libanda. De kinderen spelen buiten. |
| voetbal | ko beta bale | Tozali ko beta bale. We voetballen. |
| snor | mandefu ya likolo | Azali na mandefu ya likolo monene. Hij heeft een grote snor. |
| wandeling | botamboli | Tokokende ko sala botamboli. Laten we een wandeling maken. |
| muziek | miziki | Nalingaka miziki. Ik hou van muziek. |
| lied | nzembo | Nzembo oyo ezali kitoko. Dit lied is mooi. |
| dansen | kobina | Basi bazali kobina. De vrouwen dansen. |
| tekenen | kokoma elilingi | Mwana azali kokoma elilingi. Het kind tekent. |
| vissen | koloba mbisi | Tokokende koloba mbisi. We gaan vissen. |
| jagen | koboma nyama | Bo kende ko boma ba nyama. Ga jagen. |
| verhaal | lisolo | Yebisa ngai lisolo. Vertel me een verhaal. |
| raadsel | lisese | Loba lisese. Geef een raadsel op. |
| spel | lisano | Tosali lisano. We spelen een spel. |
Praktisch in het dagelijks leven
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| hoest | kosukosu | Nazali na kosukosu. Ik heb hoest. |
| prik | tonga | Asali ngai tonga. Hij heeft me een prik gegeven. |
| operatie | ko pasola | Bapasolaki ye. Hij heeft een operatie gehad. |
| diarree | pulu-pulu | Azali na pulu-pulu. Hij heeft diarree. |
Praten over taal
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| spraak / woord | liloba | Maloba ezali na ntina. Woorden zijn belangrijk. |
| stem | mongongo | Azali na mongongo ya kitoko. Hij heeft een mooie stem. |
| taal | ndingua | Alobaka ndingua misato. Hij spreekt drie talen. |
| accent | elobeli | Azali na elobeli ya ba congolais. Hij heeft een Congolees accent. |
| spreekwoord | lisese | Ezali lisese ya kala. Dat is een oud spreekwoord. |
| grap | liseki | Azali koloba liseki. Hij vertelt een grap. |
| fluisteren | koloba malembe | Lobela ngai malembe na litoyi. Fluister in mijn oor. |
| schreeuwen (roepen) | kobelela | Belela na makasi ya koleka. Schreeuw harder. |
Tot slot
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| litteken | elembo | Azali na elembo na loboko. Hij heeft een litteken op zijn arm. |
| bliksem | kongɛnga ya kake | Namoni kongɛnga ya kake. Ik heb een bliksemflits gezien. |
| hagel | mbula ya mabanga | Mbula ya mabanga ezali ko beta na libanda. Het hagelt buiten. |
| vorst | malili ya makasi | Ezali na malili ya makasi na ntongo ya lelo. Het is erg koud vanochtend. |
| hittegolf | molunge ya makasi | Ezali molunge ya makasi. Het is een hittegolf. |
| zweet | motoki | Motoki ezali kokita. Het zweet stroomt. |
| traan | mpinzoli | Mpinzoli ebimi. Er is een traan gevallen. |
| adem | pema | Nazali lisusu na pema te. Ik ben buiten adem. |
| greppel | libulu | Ezali libulu liboso ya ndako. Er is een greppel voor het huis. |
Papieren & administratie
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| regering | guvɛrnema | Guvɛrnema ezwi ekateli na yango. De regering heeft besloten. |
| wet | mobeko | Mobeko ezali makasi, kasi ezali mobeko. De wet is hard, maar het is de wet. |
| belasting | mpako | Esengeli kofuta mpako. Je moet belasting betalen. |
| documenten | mikanda | Bongisa mikanda na yo. Maak je papieren klaar. |
| identiteitskaart | mokanda ya l'Etat | Lakisa mokanda na yo ya l'Etat. Laat je kaart zien. |
| grens | ndelo | Ndelo ekangami. De grens is gesloten. |
| gevangenis | boloko | Azali na boloko. Hij zit in de gevangenis. |
Toestanden & eigenschappen
| Nederlands | Lingala | Voorbeeld |
|---|---|---|
| oude (man) | mobange | Mobange azali na bwanya. De oude man is wijs. |
| oude (vrouw) | mama mobange | Mama mobange azali koyebisa. De oude vrouw vertelt. |
| single | monzemba | Azali monzemba. Hij is vrijgezel. |
| getrouwd | kobala | Abala. Hij is getrouwd. |
| zwanger | zemi | Azali na zemi. Ze is zwanger. |
| erg | likambo monene | Ezali likambo monene te. Dat geeft niet. |
| mogelijk | ekoki kosalema | Ekoki kosalema. Dat is mogelijk. |
| onmogelijk | ekoki kosalema te | Ekoki kosalema te. Dat is onmogelijk. |
| belangrijk | na tina | Ezali na tina mingi. Het is heel belangrijk. |
| klaar | kobongama | Obongisami? Ben je klaar? |
| druk | na tango té | Nazali na tango té. Ik heb het druk. |
| vrij | ko zala na tango | Ozali na tango lobi? Ben je morgen vrij? |
| zeker | kozanga tembe | Ozali na ntembe te? Weet je het zeker? |
| tevreden | kosepela | Azali ya kosepela. Hij is tevreden. |
| mager | kokonda | Akondji. Hij is mager geworden. |
| stom (kan niet spreken) | baba | Azali baba. Hij kan niet spreken. |
| blind | mokufi miso | Azali mokufi miso. Hij is blind. |
| doof | mokufi matoi | Azali mokufi matoi. Hij is doof. |
| gehandicapt | ebɔsɔnɔ | Azali ebɔsɔnɔ. Hij is gehandicapt. |
Veelgestelde vragen
Hoe zeg je dank je wel in het Lingala?
Je zegt matondi. Iets beleefd vragen doe je met nabondeli yo, sorry zeggen met bolimbisi en iemand welkom heten met boyei malamu. Begroetingen in het Lingala staan naast die van andere thuistalen in hallo in vijftien talen.
Bestaat er een vertaler Nederlands-Lingala?
Voor alledaagse woorden kun je deze pagina als woordenboek gebruiken: typ een Nederlands of Lingala-woord in het zoekveld “Zoek een woord” en je krijgt meteen de vertaling, een voorbeeldzin en de audio. Een hele zin, een bericht of een brief aan je familie laat je het best nalezen door iemand die Lingala spreekt.
Hoe wordt Lingala geschreven?
In het Latijnse alfabet, met twee extra klinkers: ɛ en ɔ. In de praktijk, op WhatsApp en op sociale media, gebruiken veel mensen gewoon e en o, en de tonen van het Lingala worden bijna nooit aangegeven. Daardoor zie je hetzelfde woord in meerdere spellingen voorbijkomen. Het Lingala van Kinshasa ontleent daarnaast veel woorden aan het Frans, dus een deel ervan zal je bekend voorkomen.
Hoe onthoud je deze woorden?
Niet door een lijst steeds opnieuw te lezen. Met gespreide herhaling komt elk woord terug net voordat je het zou vergeten, een paar minuten per dag. Zo werkt Dialect met deze woorden.
